Tarım ve Orman Bakanlığı zaman zaman gündeme getirilen ve tarım uygulamalarında yanlış bilgi akışının önüne geçebilmek amacıyla bilgilendirmede bulundu. “Kamuoyunda Gündeme Gelen İddialar” başlıklı değerlendirmede tarımsal çalışmalara yer verilirken bu alanda yanlış bilgilendirilmenin önüne geçilmesi amaçlandı.İşte bu alandaki çalışmaların bilgi içeriği:2003-2025 döneminde tarımsal gayrisafi yurt içi hasılada önemli artışlar yaşandı. Cari fiyatlarla 2002 yılında 24,5 milyar dolar olan tarımsal GSYH, 2025 yılında %240 artışla 83,2 milyar dolara yükseldi. Türkiye, tarım ve gıda ürünleri dış ticaretinde net ihracatçı bir ülke. 2026 yılında tarımsal desteklemeler için 168 milyar TL kaynak ayrıldı.
Projelere mali destek
Katılım Öncesi Mali Yardım Aracı – Kırsal Kalkınma (IPARD): 2011-2026 (Temmuz) döneminde işlemleri tamamlanan 27.642 projeye günümüz rakamlarıyla 131 milyar TL hibe ödemesi yapılırken bu hibeler sayesinde 276,6 milyar TL yatırım gerçekleştirildi. Bu yatırımlarla 107.584 kişiye istihdam sağlanndı. Kırsal Kalkınma Yatırım Programı (KKYP): 2006-2026 (Temmuz) döneminde 23.679 projeye günümüz rakamlarıyla 113,3 milyar TL hibe yapılmış ve 130.758 kişiye istihdam sağlanmıştır. Ayrıca 299.320 makine ekipman alımı için 29,1 milyar TL destek verildi. KKYP kapsamında bugüne kadar uygulanan hibe oranı %50 iken, 2026 yılından itibaren bu oran %50’den %70’e kadar değişecek şekilde düzenlendi. Böylece faydalanıcılara daha fazla destek verilecek.
Hibe programları
Hibe programları sayesinde; Kırsal kalkınma alanında gerçekleştirdiğimiz 102 bin proje (KKYP, IPARD, Genç Çiftçi, Uzman Eller) toplam 268,3 milyar TL hibe ödemesi ile 289 bin yurttaşımıza istihdam sağlandı. Kırsal Dezavantajlı Alanlar Kalkınma Projesi: 600 metre rakımın üzerindeki dezavantajlı alanlarda yaşayan küçük ölçekli çiftçilere yaşam kalitesinin iyileştirilmesi ve üretimin pazara entegrasyonunu sağlamak amacıyla proje kapsamında 2018-2027 yılları arasında üreticilere 73,5 milyon avro destek sağlanacak.
Kalkınmaya öncelikli yatırımlar
Adana, Mersin, Osmaniye, Kahramanmaraş, Kastamonu, Bartın, 5 Sinop ve Çankırı illerinde, 68 ilçe ve 2.718 köyde uygulanan projede altyapı yatırımlarıyla birlikte kadın ve erkek çiftçilere, genç çiftçilere, hassas gruplara (ekonomik olarak dezavantajlı kadın ve gençler, engelli bireyler), kooperatiflere ve KOBİ’lere %70-100 aralığında belirlenen oranlarda destek verilmekte. 19 Aralık 2025 tarihli finans antlaşması ve 27 Mart 2026 tarihli Cumhurbaşkanlığı Kararı ile Kırsal Dezavantajlı Alanlar Kalkınma Projesine Afyonkarahisar, Karabük, Kayseri ve Kütahya illerinde 28 ilçe ve 681 köy 2030 yılına kadar dahil olmuştur. Kırsal Dezavantajlı Alanlar Kalkınma Projesinin 3. Fazı 46 milyon avro olup projenin toplam bütçesi, 2018-2030 yıllarını kapsayan dönemde toplam 119,5 milyon avroya çıktı.
Tarlada sofraya denetim
Bakanlık tarafından gıda üretim, satış ve toplu tüketim yerlerine yönelik denetim sayısı her geçen yıl artırılarak sürdürülmekte. 2026 Ağustos ayı başı itibarıyla 756.271 gıda denetimi yapıldı Gıdaların uygunluk kontrolleri, 39 kamu laboratuvarı, Bursa Gıda Yem Merkez Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü, Ulusal Gıda Referans Laboratuvar Müdürlüğü ve 95 özel gıda kontrol laboratuvarında yapılmakta. “Tüketici en iyi denetçidir.” yaklaşımıyla 14.02.2009 tarihinden bu yana 7/24 hizmet veren “Alo 174 Gıda Hattı” ile şikâyet ve talepler değerlendirilerek cevaplandırılmakta. 2026 yılı Ağustos ayı başı itibarıyla 3 milyon 491 bin başvuru alındı.
Mevzuata uygun olmayan ürünlere taviz yok
Ülkemizden ihraç edilen ve herhangi bir nedenle ülkemize geri dönen ürünlerin tamamında; öncelikle gümrükte ayniyat tespiti yapılmakta, ayniyat tespiti yapıldıktan sonra ürünler Bitki Karantinası Yönetmeliği/Türk Gıda Kodeksi/Yem Mevzuatı kapsamında %100 bitki sağlığı ve gıda/yem güvenirliği yönünden resmî kontrollere tabi tutuluyor. Yapılan resmî kontroller sonucunda, ülkemiz mevzuatına uygunluğu tespit edilen ürünlerin yurda girişine izin verilmekte. • Ancak ülkemiz mevzuatına uygun olmayan ürünlerin ülkemize girişine (piyasaya arzına) katiyen izin verilmemekte.
Bitkisel üretimde son durum
TÜİK’in 2026 yılı bitkisel üretim 1. tahminine göre üretim miktarının 139,7 milyon ton olacağı öngörüldü. Bakla (taze), bezelye (taze), biber, domates, havuç, hıyar, lahana, kavun, karpuz, patlıcan, pırasa, limon, mandalina, portakal, altıntop, çilek, nar, kestane, Antep fıstığı, üzüm, elma, armut, ayva, şeftali, erik ve kiraz gibi pek çok üründe de yeterlilik oranları %100’ün üzerindedir. Ayrıca ülkemiz; fındık, kiraz, ayva, incir, keçiboynuzu ve kayısı üretiminde dünyada birinci sırada.
Ekonomiyi kazandırılan topraklar
Bakanlık kanalıyla bitkisel üretimin artırılması kapsamında atıl ve boş alanların, nadas alanlarının tarımsal üretime kazandırılmasına yönelik faaliyetler sonucunda 2024 yılında bir önceki yıla göre; Toplam işlenen alanda 520 bin dekar artış yaşandı. Nadas alanları 1,59 milyon dekar azaltılmış, • Tarla bitkileri ekiliş alanı 770 bin dekar artırıldı.
Çifti sayısında artış
Bakanlık Çiftçi Kayıt Sistemi (ÇKS) kayıtlarına göre çiftçi sayısı son beş yılda sürekli artmıştır. Ayrıca sisteme kayıtlı arazi miktarı da artmakta.ÇKS Yönetmeliği’nde yapılan değişiklik ile mülkiyet durumuna bakılmaksızın tarımsal üretim yapılan arazilerin taahhütname ile kaydı yapılabilmektedir. Tarımsal faaliyet yapan ancak mülkiyet ve mirasçılık sorunları nedeniyle ÇKS’ye kayıt olamadığı için tarımsal desteklerden, tarım sigortalarından ve hazine faiz destekli kredilerden yararlanamayan üreticilerimiz değişiklik sayesinde bu imkânlardan yararlanabilmektedir.
Pancar üretimi
Halkımızın tükettiği şekerin %97,5’i pancardan elde edilmekte. Nişasta Bazlı Şeker kotaları %10’dan %2,5’e indirildi. Şeker üretimi; 2002 yılında 2,16 milyon ton iken 2025/2026 döneminde %35,2 artışla 2,92 milyon tona yükseldi. Dekara pancar verimi; 2002 yılında 4,4 ton iken bu değer 2025/2026 döneminde %53 artışla 6,8 tona yükseldi. 2002 yılında 16,5 milyon ton olan toplam pancar üretimi, 2025/2026 döneminde yaklaşık %26 artışla 20,8 milyon ton olarak gerçekleşmiş olup 2026/2027 döneminde 22 milyon ton pancar üretimi beklenmekte.
Mazot ve gübre desteği
Yeni destekleme modelimizde temel destek katsayı değeri mazot ve gübre maliyetleri baz alınarak belirlendi. Bakanlıktan yapılan açıklamada şunlara vurgu yapıldı: “ Planlama kapsamındaki ürünlerden havzasında üretilenlere ve planlama kapsamı dışındaki diğer ürünlerin tamamına Temel Destek veriyoruz. • Böylece ÇKS’ye kayıtlı üreticilerimize verilen temel destekle mazot maliyetinin %50’si, gübre maliyetinin %25’ini karşılıyoruz. • Ayrıca planlama kapsamındaki ürünleri havzasında üretenlere ilave olarak Planlı Üretim Desteği veriyoruz. • Bu destekle birlikte planlı üretime uygun üretim yapan üreticilerimizin mazot maliyetinin %100’ünü, gübre maliyetinin %50’sini karşılıyoruz.”
