İnsan faaliyetlerinden kaynaklanan iklim değişikliği nedeniyle dünyanın farklı bölgelerinde etkili olan yüksek sıcaklıklar giderek daha fazla can kaybına yol açarken tarım, ulaştırma, elektrik üretimi ve çalışma verimliliği olmak üzere birçok alandaki ekonomik kayıpları derinleştiriyor. Küresel sıcaklık artışının sanayi öncesi dönem ortalamasına göre 1,3 dereceyi aştığı mevcut koşullarda sıcak hava dalgaları daha sık, şiddetli ve uzun yaşanıyor. Sıcak hava dalgaları, bu yıl özellikle Avrupa’da beklenenden daha erken etkili oldu.
Sıcak hava dalgasının etkisi
Aşırı sıcaklar, dünyanın en hızlı ısınan kıtası konumundaki Avrupa’da bu yaz 20 bine yakın can kaybına yol açtı. Almanya’da bu yıl yüksek sıcaklıklar nedeniyle 9 bin 800’den fazla kişi hayatını kaybederken sıcaklıklar, 75 yaş ve üzerindeki nüfusu daha ağır şekilde etkiledi.Fransa, hazirandaki sıcak hava dalgasının 5 bin 700 can kaybına neden olduğunu açıkladı. Bu yıl 4 farklı sıcak hava dalgası yaşanan İngiltere’de ise yüksek sıcaklıklar sebebiyle 2 bin 877 kişinin yaşamını yitirdiği tahmin ediliyor.
Hayati tehlike arz ediyor
Temmuzda 40 milyondan fazla kişi için aşırı sıcaklık uyarısı yapılan ABD’de sıcaklara bağlı 25 ölüm kaydedildi. ABD’de bu yılın ilk yarısı kayıtlardaki ikinci en sıcak dönem oldu.Güney Kore’de mayısın ortasından bu yana 2 bin 25 kişi yüksek sıcaklıkların yol açtığı sağlık sorunları yaşarken sıcak hava dalgasında 19 kişi hayatını kaybetti. Japonya’da 20-26 Temmuz’da etkili olan sıcak hava dalgasında 18 bin 600 kişi hastaneye kaldırıldı ve 45’i hayatını kaybetti. Japonya’nın bazı bölgelerinde sıcaklıklar 40 dereceyi buldu.
Orman yangınlarını tetikledi
Küresel ısınmanın şiddetinin arttığı son yıllarda özellikle yaz ayları orman yangınları açısından riskli dönemler haline geldi.
Maryland Üniversitesinin verilerine göre 2001-2022 döneminde kaybedilen ağaçlık alanların yüzde 27’si orman yangınlarından kaynaklanırken bu oran 2023-2025 döneminde yüzde 43’e çıktı. Orman yangınları, artık 20 yıl öncesine göre iki kat daha fazla ağaçlık alan kaybına yol açıyor.Avrupa Orman Yangınları Bilgi Sistemi’ndeki (EFFIS) verilere göre Avrupa Birliği (AB) ülkelerinde bu yıl orman yangınlarında kaybedilen alan 460 bin hektarı aştı. İspanya ve Fransa, orman yangınlarından en fazla etkilenen ülkelerin başında geliyor.
Hasatı da vuruyor
Türkiye, Yunanistan, Fas, Tunus, Nijerya ve Kanada dahil birçok ülkede yüksek sıcaklıkların tetiklediği orman yangınları görülürken bu yıl sadece Kanada’da 6 milyon hektarlık alanın yandığı hesaplandı. Bu, orman yangınlarının yol açtığı üçüncü en büyük alan kaybı olarak kaydedildi.İngiltere merkezli düşünce kuruluşu ECIU’nun analizine göre haziranda sıcak hava dalgasının, Avrupa’nın tahıl hasadında yaklaşık 2 milyar avroluk kayba yol açtığı tahmin ediliyor.
ediliyor.
