Genel anlamda sürdürülebilirliğin, özel olarak ise sürdürülebilir finansın ve yatırımın diğer önemli kavramları veri ve raporlamadır. Şirketler, faaliyetlerinin finansal sonuçlarını yatırımcılarıyla yılda bir kere yayımladıkları faaliyet raporları aracılığıyla paylaşmaktadır. “Paydaş kapitalizmi dönemi” adı verilen günümüzde şirketler faaliyetlerinin sadece konvansiyonel anlamda finansal sonuçlarını değil, sürdürülebilirlikle ilgili finansal sonuçlarını da paylaşmaktadır.
Hazırlık süreci ve verilere erişim
Hazırladıkları faaliyet raporlarında sadece yatırımcılarını değil çalışanlarını, tedarikçilerini, müşterilerini ve toplumun diğer kesimlerini de kapsayacak biçimde tüm paydaşlarına hitap etmektedirler. Bunun sonucunda faaliyet raporları, artık daha farklı türlerde ve daha fazla miktarda veri/bilgi içermektedir. Artık şirketlerin sadece gelirlerini, giderlerini ve bilançolarını yayımlamaları yeterli olmamaktadır. Farklı paydaşlar şirketlerin çok farklı alanlardaki verilerine erişmek, bu verilerin zamanla nasıl değiştiğini görmek istemektedir.
Faaliyet raporlarına yansıyor
Eskiden gündeme gelmeyen veriler artık faaliyet raporlarında (veya ayrıca hazırlanan sürdürülebilirlik raporlarında) yer almaktadır. Şirketin; • Kadın çalışanlarının sayısı ve tüm çalışanlara oranı • Kadın yöneticilerinin sayısı ve toplam yöneticilere oranı • Faaliyetleri sonucunda tükettiği enerji • Ürettiği ürünlerin kendi yaşam döngülerinin sonuna kadar harcadığı enerji • Tükettiği enerjinin temiz kaynaklardan elde edilip edilmediği • Enerji sektöründe faaliyet göstermese bile yenilenebilir enerji üretip üretmediği • Faaliyetleri için kullandığı temiz su miktarı, suyun arıtılma oranı • Tedarik zincirinde ham madde veya hizmet satın aldığı şirketlerin kendi çalışanlarına olan tutumları • İnsan kaynakları, etik, çevre gibi konularda yazılı şirket politikalarının bulunması gibi kalemler, bunlara örnek olarak verilebilir. Şirketlerin derledikleri verileri kamuyla paylaşmalarının en pratik aracı ise raporlardır.
Şirket verileri ve farklı standartlar
Şirketler verilerini farklı standartlara uygun olarak çeşitli formatlarda paylaşmaktadır. Raporlarda sıkça yer verilmeye başlanan bu yeni veriler, yatırımcıların şirketlere yatırım yapma kararlarını verirken yararlandıkları kaynaklar olmaya başlamıştır. Ayrıca finans ekosistemindeki farklı paydaşlar bu verilerden yararlanabilmektedir. Yatırımcılar açısından verilerin hangi rapor formatında sunulduğu önemlidir. Farklı ülkelerde ama aynı sektörde faaliyet gösteren şirketleri birbirleriyle kıyaslayabilmek için yatırımcıların yeknesak, aynı metodolojiyle hazırlanmış raporlara ihtiyacı bulunmaktadır.
Farklı raporlama yöntemleri
Her sektörün karşı karşıya kalabileceği riskler, kullandığı kaynaklar ve ürettiği ürünler aynı olmadığından, (yatırımcılar başta olmak üzere paydaşların rahatlıkla kıyaslama yapabilmeleri amacıyla) farklı sektörlere uyarlanmış farklı raporlama standartları ortaya çıkmıştır. Örneğin petrol, doğalgaz, madencilik ve metalürji gibi sektörler yüksek çevresel ve sosyal risklere sahiptir. Bu sektörlerde faaliyet gösteren şirketlerin, kurumsal risklerinin ve performanslarının anlamlı bir şekilde değerlendirilmesine imkân sunacak, kendi sektörlerine mahsus raporlama çerçevelerini kullanmaları tavsiye edilmektedir. Çeşitli ülkelerde faaliyet gösteren en büyük 100 şirketin konu alındığı bir araştırma, söz konusu şirketlerin %79’unun sürdürülebilirlik raporlaması yaptığını göstermektedir.
