2026 yılında TBMM’de kabul edilen yeni kanuni düzenlemeyle trafik cezaları ciddi oranda güncellendi. Ehliyetiniz olmadan araç kullandığınızda 24 bin liraya yakın bir ceza alıyorsunuz. İkinci kez ehliyetsiz kullanılması durumunda bu ceza 40 bin lirayı buluyor. Sokaklarda caddelerde drift atmanın cezası 50 bin liraya yakın. Ters yöne girerseniz 12 bin lira cevarında para cezası ödeyebilirsiniz. Kırmızı ışıkta 12 bin liraya yakın, sahte plaka kullanımında ise 150 bin liraya yakın bir yaptırım sözkonusu.
Bu yıl içerisinde devletimiz hem cezaları artırdı hem de bu cezalarla bütçesinde sağlam bir kaynak temin etmek istiyor. Normal şartlarda kesilen para cezalarını tebligat tarihinden itibaren 15 gün içerisinde ödediğiniz takdirde yüzde 25 erken ödeme indiriminden yararlanabiliyorsunuz. Vatandaşın çok iyi bilmesi gereken aynı zamanda mağdur olduğu bazı uygulamalar da yok değil.
Diyelim bir ceza yediniz ve ödemek istiyorsunuz. Trafik cezanızı PTT şubelerine gidip indirimli şekilde ödemek istediğiniz zaman size tebligatın gelmesi gerektiğini ondan sonra tahsil edilebileceği cevabı veriliyor. Siz evinizde tebligatın gelmesini beklerken gelmeme durumu da var. Her ne kadar ikamet ettiğiniz muhtarlıklara bırakılabilme durumu olsa da elinizde tabligat kağıdı olmadan PTT şubelerinde ödemeye pek sıcak bakılmıyor. Bekleyip de gelmeme durumu da var. Yani kendi cezanızı kendiniz çok iyi takip etmeniz gerek. 1000 liralık bir ceza 6-7 ay sonra ödenmeye kalkışıldığında katlanmış oluyor. Bu nedenle keşke dememek için e-devlet başta olmak üzere tebligata çok fazla bel bağlamadan takip etmeniz önemli.
Bir devletin asli gelirlerindendir vergi toplamak. Vergi toplama performansınız ne kadar iyi olursa o kadar denk bir bütçeye sahip olursunuz. Burada da ters işleyen bazı mekanizmalar var. Elbette vergi mükelleflerinin vergisini ödemesi önemli ve kamunun bunu zorla da olsa tahsili şart. Ama yıllardan beri kayıt altında hizmet veren emek harcayan ve vergisine sadık mükelleflere abanıldığı kadar bu vergiden kaçıranların, kaçınanların da sisteme sokulması gerekiyor.
İkinci el araç alım satımında noterler üzerinden devlete kesintilerle kaynak sağlamak en basit şey. Sıfır araç alan vatandaştan bunun iki katı kadar da devlete vergi ödetmek işin kolay yanı. Siz kontrolünüz altındaki mükelleflerden tahsil edebildiğinizden fazlasını daha önce tahsil edemediklerinizden de alabildiğiniz ölçüde vergide başarılısınız demektir.
Hazır vergi mükelleflerinden gelir elde etmek kolay. Aslolan sisteme yeni vergi mükelleflerini sokabilmek ve adil ölçüde bunu vatandaşa yansıtabilmektir. Vergisini kaçırandan, alengirli işlerle işini yürütenlerden ne kadar vergi toplarsanız o kadar başarılı bir vergi politikası uygulamış olursunuz. Otomotiv sektörü de büyük oranda verginin uygulandığı ve devletin de gelir kapısı olmuş bir sektör. Otomotivde vergiye basıldığı kadar vergiden kaçıranların da frenlenmesi gerekmiyor mu?
Önemli olan cezaları katlayarak artırmak değil, bu etkili bir yöntem olabilir muhakkak, ama vergiyi asli unsurlarıyla beraber tabana yayabildiğiniz ölçüde başarılı olmak rasyonil bir duruştur. Bir taraf, boğazından keserek yasalara riayet ederken diğer taraftan milletin nefesini kesenlerin vergisiz hayat sürmesi hiç de adil olmasa gerek.
