Türkiye İstatistik Kurumu’nun şubat ayına ilişkin konut satış istatistiklerine göre, şubatta ülke genelinde 112 bin 818 konut satıldı. Böylece, Şubat 2020’de gerçekleşen 118 bin 753 adetlik satıştan sonra en yüksek ikinci şubat ayı rakamına ulaşılmış oldu.Konut satışlarında Temmuz 2024’te başlayan artış, yıllık bazda yükselişini şubatla birlikte 8’inci aya taşıdı.
Sıfır ve birinci elde satış oranı
Ekonomik Bakış’a değerlendirmede bulunan sektör temsilcileri şubat ayında gerçekleşen konut satışlarının oransal bazda bakıldığında yüzde 30’unun birinci el konutlar olduğuna dikkati çekerken piyasa şartları açısından rantabl bir yapının oluşması için sıfır konut satışlarının da en az yarısı kadar, yani yüzde 50’lik bir dilimi, oluşturması gerektiğinin altını çizdiler.
Krediler kritik eşikte
Vatandaşların öncelikli olarak konut alımında kredi endeksli düşündüğünü dile getiren sektör temsilcileri kredilerin gevşemesi, faiz oranlarının gerilemesi durumunda sektörde hareketliliğin yaşanacağını hatırlattılar ve ” Ev almak isteyenler yüksek faizlerden şikayet ediyorlar. Bahar aylarının girmesi ile birlikte konut kredilerinde geniş tanımlı ve düşük kredili imkanlar tanındıkça ev sahibi olmak isteyenler de tasarruflarını bu alana yönlendireceklerdir” değerlendirmesine yer verdiler.
Piyasa dengesi sağlanmalı
Sektör temsilcileri kredi faizlerinin ve arsa maliyetlerinin düşmesinin önemine işaret ettiler. Geçtiğimiz yılın ikinci yarısından itibaren toparlanma sürecine girilse de konut piyasasının olması gereken dengeye kavuşabilmesi için gereken sıçramanın henüz yaşanmadığının altını çizdiler. Kredi faizleri ve arsa maliyetlerinin düşmesi ve birinci el satış oranlarının yükselmesiyle piyasa dengesinin sağlanabileceği görüşü hakim.
Yine güvenli yatırım aracı
İpotekli satışlar yüzde 90 arttı. Bu kısmen de olsa düşen faizlerle birlikte insanların yeniden gayrimenkule yöneldiğini ve bunun için de kredi kullandığının göstergesi. Önceki dönemlere göre faiz her ne kadar yüksek olsa da ev fiyatlarının yakın dönemde artacağı endişesi, kira artışının ivme kazanması konut alımını hızlandırıcı bir etki yapıyor. Gayrimenkul her zaman en güvenilir yatırım araçlarından biri olmaya devam ediyor.
Bahara doğru beklentiler
Ekonomik Bakış’ın araştırmasına göre; Vatandaşlar konut sahibi olma talebini ertelemek istemiyor. Ramazan ayı öncesi alım kararı hızlanırken yatırımcılar gayrimenkuldeki fırsatları değerlendirmeyi ihmal etmiyor. Satışlarda ikinci elin ağırlığı hakim. Türk lirası mevduat eskisi kadar rağbet görmüyor ve elinde birikimli olanlar konut alımını yeniden fırsat olarak değerlendiriyor. Bu kararda yaz aylarına doğru fiyatlar gerilemese de hükümetin yeni kredi ve konut kampanyası başlatacağına olan inançta artış var.
Alınan konutlar kiraya veriliyor
Tüm gayrimenkul satışlarda şubat ayı bazında 232 bine ulaşıldı.Ocak ve şubatta ipotekli satışların toplam içerisindeki payı yüzde 15 seviyesine yaklaştı. Burada konut fiyatlarının reelde düşük kalması, kira fiyatlarının enflasyonun üstünde artması, düşen amortisman süreleri önemli bir rol oynadı. Satılan konutlar da kiralık olarak piyasaya arz ediliyor. Bu da kiralık konut fiyatlarında tansiyonu biraz daha düşürdü.
Yeni rekorlar gelir mi?
Aylık konut kredisi faiz oranları yüzde 2,68 seviyelerine kadar geriledi. Yıl sonuna kadar yüzde 2 seviyelerine yaklaşacağı değerlendiriliyor. Bu da çekilen kredilerin tekrar yapılandırılarak daha ödenebilir seviyelere yaklaşmasını sağlayabilecek.Temmuz 2024’ten bu yana süren ciddi bir hareketlilik söz konusu. Faiz oranlarının inmeye başlaması ve ev fiyatlarının artma ihtimali hareketliliği artırdı.
Geçen yılın ortalarından bu yana konut satışlarında hareketlilik var. Geçen yıl satılan yaklaşık 1,5 milyon konutun 500 bine yakını sıfırdı. Bu sene de iki aydaki yaklaşık 225 bin adetlik satışın 67 bini birinci el. 2025’te konut satışlarındaki hareketlenme daha da artacak. Yeni rekorlar görme ihtimalı var.
TOKİ VE Emlak Konut devreye girerse
Yüksek kira artışları insanları konut almaya teşvik ediyor. Fiyatlardaki artış hızı bu şekilde kalır ve faiz oranları düşmeye devam ederse bu yıl satış adedi 1,5 milyonu aşarak rekor kırabilir. Orta ve alt gelir grubuna yönelik konut üretiminin hızlanması önemli bir eşik. TOKİ ile birlikte Emlak Konut gibi diğer kurumların konut üretimini artırması beklentisi vatandaşın radarında. Kamu-özel işbirliğiyle üretimin hızlanması için yeni projelerin devreye girmesi de pozitif etki yapacak.